Kiracılar yasal haklarını kullanmalı: ‘Yalan söyleyen ev sahibi 1 yıllık kira bedeli öder’

Son periyotlarda yaşanan fahiş kira artışları, konut sahipleri ile kiracılar ortasındaki davalarda yüzde 20 artışa yol açtı. Adalet Bakanlığı, kira uyuşmazlıklarında arabuluculuğu mecburî hale getirme adımı atarken, uzmanlar da mesken sahibi baskısıyla karşılaşan kiracıların yasal olarak hami haklara sahip olduğuna dikkat çekti.

Konut sahipleri ile kiracılar ortasında son periyotta yaşanan en büyük uyuşmazlık kira artışı. Fahiş oranlarda artan kiralar nedeniyle mesken sahipleri de eski kiracılarına fiyatı arttırmaları ya da konuttan çıkmaları için baskı yapıyor.

Milliyet’ten Elif Altın’ın haberine nazaran; mesken sahiplerinin yüksek kira baskısı uyguladığı kiracılar, soluğu mahkemelerde almaya başladı. Kimi kiracılar haklarını bilirken kimileri ise ne yapacağını bilmiyor. Kiracıların konut sahiplerinin yaptığı hukuksuzluklara karşı yapmaları gerekenleri ve haklarını uzmanlara sorduk.

KİRA DAVALARI ARTTI

Kira Hukuku ve Kat Mülkiyeti uzmanı avukat Olcay Göçüm, son vakitlerde kira tespit ve kira tahliye davalarında artış olduğunu söyleyerek, “Enflasyon artış oranı karşısında ödenen aylık kira parasını az bulan konut sahipleri kaideler oluşmuş ise kira tespit davası açtığı üzere istediği kira parasını almak için kiracıyı tahliye tehdidi altında tutarak tahliye davası da açabildiği gözlemlenmektedir. “ dedi.

Aylık kira parasının nasıl artırılacağının Türk Borçlar Kanunu’nun 344. unsurunda düzenlendiğini belirten Göçüm, “Bu unsura nazaran, mesken sahibinin birinci 5 yıl kiraya TÜFE artış oranında artırım talep edebileceğini söyledi. Unsurda yer alan düzenlemenin emredici nitelikte olduğunu söyleyen avukat Göçüm, “Kira kontratında TÜFE artış oranının altında artış oranı kararlaştırabilir. Lakin üzerinde artış oranı karalaştırılamaz. Yasal düzenleme dikkate alındığında mukavele başlangıcını takip eden beş yıllık mühlet geçmedikçe konut sahibi, ‘bölgede konut kıymeti arttı, kira paraları yükseldi’ diyerek kira parasının TÜFE artış oranı üzerinde artışını talep edemez, ek ödeme isteyemez” dedi.

TAHLİYE DAVASI AÇABİLİR

Göçüm, beş yıllık müddet dolduktan sonra ise konut sahibinin hak ve nesafet kuralına nazaran yörede oluşan emsal kira paralarına nazaran artış talep edebileceğini yahut kira tespit davası açabileceğini de söyledi.

Kira mühletinin sona ermesinin tahliye nedeni olamayacağını söyleyen Göçüm, konut sahibinin tahliye için haklı bir sebebi olması gerektiğini belirtti.

Kira müddeti sona ermeden de kiracının taşınmazdan tahliyesinin talep edilemeyeceğini belirten Göçüm, “Ancak kiracı, kira borcunu ihtara karşın 30 günlük mühlet içinde ödememiş ise kira müddetinin sonu beklenmeden mesken sahibi tahliye davası açabilir” dedi.

Göçüm, kiracının oturduğu iş yeri yahut konutun sahibi değiştiyse yeni mesken sahibinin bir ay içinde gereksinim tezini kiracıya bildirmesi gerektiğini ve altı ay sonra da kendisi, eşi, çocukları yahut bakmakla yükümlü olduğu şahısların muhtaçlığı için tahliye davası açabileceğini söyledi.

‘DAHA FAZLA ÖDE TALEBİ TEHDİT VE TACİZE GİRİYOR’

Tüketici Hakları Derneği Genel Lideri Turhan Çakar, TÜFE oranın temel olduğunu ve konut sahiplerinin muhakkak TÜFE oranına ek orta artırım talep edemeyeceğine dikkat çekiyor: “Kiracı bir konutta, 5 yıllık kira süresini doldurduysa ve konut sahibi de TÜFE oranından fazla artırım istiyorsa kira tespit davası açabilir. Kira artışı TÜFE oranında artırılır. Mukavelede bedel belirtilmemişse, günün kaideleri uygulanır. Konut sahibinin, TÜFE oranının dışına çıkıp, ‘daha fazla öde’ talebi kelamlı yahut yazılı, tehdit ve tacize girer. Bu şahıslar hakkında cezai süreç uygulanabilir.

PALAVRA SÖYLEYEN KONUT SAHİBİ 1 YILLIK KİRA BEDELİ ÖDER

“Ev sahipleri, ‘oğlum, kızım, babam, annem gelecek’ gerekçesiyle kiracıyı konuttan çıkarmak isterse bunu belgelemelidir. Kelamla münasebet olmaz. Kira kontratı dolmuşsa, konut sahibi münasebetini belgelerse, tahliye ettirebilir. Fakat bu sebeplerle kiracıyı meskenden çıkaran konut sahibi 3 sene boyunca meskeni üçüncü bir şahsa kiraya veremez. Aksi takdirde, çıkarttığı kiracıya bir yıllık kira bedelini (tazminat) ödemekle yükümlüdür.”

Bir cevap yazın